🐦 Gatunek nr 37 w roku 2026
📸 Zdjęcie z obserwacji
🐦 Informacje o obserwacji
🐦 Gatunek: Kwiczoł
🔬 Nazwa łacińska: Turdus pilaris
🇬🇧 Nazwa angielska: Fieldfare
📅 Data obserwacji: 21 lutego 2026
⏰ Godzina: przedpołudnie
🌍 Lokalizacja: Jaktorów
📍 Region: Mazowsze
👀 Liczba osobników: kilka – kilkanaście osobników
📷 Sprzęt fotograficzny: Nikon D500 + Sigma 150-600
🪶 Przebieg obserwacji
Są gatunki, które bardzo mocno kojarzą się z konkretnym momentem roku. Dla mnie takim ptakiem od dawna pozostaje kwiczoł. Kiedy zaczynam regularnie widzieć go pod koniec lutego na polach, przy stawach albo wśród drzew owocowych, pojawia się poczucie, że zima powoli zaczyna odpuszczać i przed nami zostało już najwyżej kilka tygodni chłodniejszego okresu. Tak było również podczas tej obserwacji w Jaktorowie. Kilka kwiczołów przemieszczało się pomiędzy otwartą przestrzenią przy stawie a pobliskimi drzewami. Ptaki regularnie schodziły na ziemię, po czym po chwili ponownie podrywały się do krótkiego lotu. To właśnie ten gatunek bardzo często staje się jednym z pierwszych wyraźnych znaków nadchodzącego przedwiośnia.
Kwiczoły pod koniec lutego są jednymi z najwcześniej zauważalnych drozdów
Wiele osób dużo szybciej zwraca uwagę na żurawie albo pierwsze gęsi, tymczasem kwiczoły również bardzo mocno wpisują się w zmianę sezonu. Szczególnie na terenach otwartych i w okolicach stawów potrafią pojawiać się licznie jeszcze zanim krajobraz zacznie wyglądać naprawdę wiosennie. Co ważne, sytuacja tego gatunku jest trochę bardziej złożona niż dawniej. Część kwiczołów migruje i pojawia się liczniej podczas przelotów, ale coraz więcej ptaków regularnie zimuje również w Polsce, szczególnie podczas łagodniejszych zim. Dlatego zimowe obserwacje kwiczołów nie należą dziś do rzadkości. Mimo tego większa aktywność pod koniec lutego nadal bardzo mocno kojarzy się z początkiem zmian zachodzących w przyrodzie.
Różnice między kwiczołem, paszkotem i śpiewakiem najlepiej widać w terenie
Podczas spokojnej obserwacji bardzo łatwo zauważyć, że każdy z tych drozdów wygląda trochę inaczej. Kwiczoł wyróżnia się najbardziej kontrastowym ubarwieniem. Szara głowa, rdzawy grzbiet i ciemniejszy ogon sprawiają, że sylwetka od razu rzuca się w oczy nawet z większej odległości. Paszkot wygląda bardziej wydłużenie i spokojniej kolorystycznie. Ma mniej kontrastowe barwy oraz bardziej rozciągniętą sylwetkę, szczególnie podczas żerowania na otwartej przestrzeni. Śpiewak jest wyraźnie mniejszy i bardziej „zwarty” od obu tych gatunków. Jego plamkowanie na spodzie ciała zwykle wygląda gęściej i bardziej regularnie. Przy wspólnej obserwacji różnice zaczynają być widoczne dużo szybciej niż na początku przygody z birdwatchingiem.
Kwiczoły na Mazowszu bardzo często korzystają z otwartego krajobrazu
Ten gatunek dobrze czuje się na granicy pól, łąk, sadów i terenów podmokłych. Właśnie tam najłatwiej zauważyć niewielkie grupy żerujące na ziemi albo siedzące na drzewach. Podczas tej obserwacji ptaki regularnie przemieszczały się pomiędzy brzegiem stawu a pobliskimi drzewami. Co chwilę któryś osobnik podlatywał kilka metrów dalej, po czym znowu wracał do żerowania. Takie zachowanie bardzo dobrze wpisuje się w charakter drozdów obserwowanych pod koniec zimy, kiedy dni stają się coraz dłuższe i w krajobrazie pojawia się coraz więcej aktywności.
Fotografowanie kwiczołów podczas żerowania
Pod względem fotograficznym była to przyjemna obserwacja. Ptaki pozostawały dość aktywne, ale jednocześnie nie były aż tak płochliwe jak wiele mniejszych gatunków wróblowych. Najciekawsze kadry pojawiały się wtedy, kiedy kwiczoły schodziły na ziemię i dobrze było widać kontrastowe kolory upierzenia. Szara głowa oraz ciepłe odcienie grzbietu bardzo dobrze odcinały się od późnozimowego otoczenia. Przy większej liczbie ptaków dodatkową trudnością było przewidywanie, który osobnik za chwilę podniesie się do lotu albo przemieści na kolejne drzewo.
🔎 Zachowanie ptaka podczas obserwacji
🐦 przebywanie w niewielkim stadzie, liczącym od kilku do kilkunastu osobników
🐦 żerowanie na ziemi przy otwartej przestrzeni oraz w pobliżu drzew
🐦 krótkie przeloty między stawem a zadrzewieniami, typowe dla aktywnie przemieszczającej się grupy
🐦 charakterystyczne, donośne nawoływania, które ułatwiały śledzenie ptaków w terenie
💡 Ciekawostka o gatunku
❄️ Kwiczoły coraz częściej zimują w Polsce – łagodniejsze zimy sprawiają, że część ptaków pozostaje w kraju przez cały sezon.
👥 To bardzo towarzyski drozd – kwiczoły często tworzą niewielkie grupy i rzadziej obserwuje się je całkowicie samotnie niż np. paszkoty.
🎨 Łatwo rozpoznać je po kontrastowym ubarwieniu – szara głowa i rdzawobrązowy grzbiet bardzo mocno wyróżniają kwiczoła spośród innych drozdów.
🔎 Śpiewak jest najmniejszy z tej trójki – wyraźnie drobniejsza sylwetka i regularniejsze plamkowanie pomagają odróżnić go od kwiczoła oraz paszkota.
🌱 Kwiczoły chętnie żerują na ziemi – szukają pokarmu na łąkach, polach, wilgotnych terenach i w sadach, szczególnie podczas chłodniejszych miesięcy.
📊 Status gatunku w Polsce
🪶 Status w Polsce: regularny gatunek lęgowy, zimujący i częściowo wędrowny.
🪶 Migracja: częściowo wędrowny, część osobników pozostaje w kraju zimą, a część przemieszcza się sezonowo.
🪶 Środowisko: pola, sady, łąki, zadrzewienia, obrzeża miast, parki, wilgotne tereny otwarte i okolice stawów.
📷 Galeria obserwacji
🪶 Podsumowanie obserwacji
Obserwacja kwiczołów pod koniec lutego w Jaktorowie bardzo dobrze wpisała się w atmosferę nadchodzącego przedwiośnia. Kilka – kilkanaście ptaków przemieszczało się między otwartą przestrzenią przy stawie a pobliskimi drzewami, co jakiś czas schodząc na ziemię w poszukiwaniu pokarmu. Ich donośne głosy, krótkie przeloty i kontrastowe ubarwienie sprawiały, że nawet jeszcze zimowy krajobraz zaczynał wyglądać bardziej żywo. Dla mnie kwiczoły od dawna są jednymi z tych ptaków, które przypominają, że najtrudniejsza część zimy powoli zostaje za nami. Obserwacja powiększyła listę projektu Ptasim Szlakiem do trzydziestu siedmiu gatunków w 2026 roku.
